Transcription of MİGREN BAAĞRISI TEDAVİSİ - noroloji.org.tr
1 11 M GREN BA A RISI TEDAV S Migren tedavisi, ila ve ila d tedavi olmak zere ikiye ayr l r. 1. la d tedavi Hastan n hastal k hakk nda bilgilendirilmesi Ya am eklinin d zenlenmesi: o D zenli uyku ve beslenme o Egzersiz o Relaksasyon teknikleri Tetikleyicilerin fark nda olma ve ka nma o Diyet (Alkol, nitritler, aspartam, peynir) o evresel fakt rler (Parlak k, hava de i iklikleri, y kseklik, koku) o la lar o Hormonal fakt rler (Menstruasyon, ovulasyon, oral kontraseptif) Biyofeedback Kognitif0davran sal tedaviler 2.
2 La tedavisi la tedavisi, akut atak ve profilaktik tedavi olarak iki alt gruba ayr l r. A. Akut atak tedavisi Ama : Migren ataklar n etkili, h zl , tutarl ve 24 saat i inde tekrar olmaks z n kal c bir ekilde tedavi etmek A r n n iddetini ve e lik eden bulgular azaltmak veya ortadan kald rmak Ata n s resini k saltmak Ataklar n olu turdu u z rl l ortadan kald rmak, ya am kalitesini y kseltmek ve hastay normal g nl k ya am aktivitesine d nd rmek Tedaviye ba l geli ebilecek en az yan etkiye maruz kalmas n sa lamakt r.
3 Akut atak tedavisinde genel prensipler Migren atak tedavisi Basamakl veya Ata a uygun tedavi eklinde uygulanabilir. Basamakl tedavide, ilk tercih non0spesifik migren ila lard r. Non0spesifik migren ila tedavisinden hasta fayda g rmez ise spesifik migren ila lar na (triptanlara veya ergotamin ve t revlerine) ge ilir. 12 Ata a uygun tedavide, migren ataklar n n iddetine, s resine, s kl na, semptomlara, e lik eden hastal klar n varl na, daha nce kullan lan tedavilerin ba ar durumuna ve hastan n tercihine g re uygulanacak tedaviye karar verilir.
4 Hafif iddetteki ataklarda non0spesifik migren ila lar, orta ve iddetli ataklarda triptanlar veya ergotaminler tercih edilir. Bulant veya kusman n e lik etti i durumlarda anti0emetik ila lar verilir. la a r kullan m ba a r s ndan ka nmak i in akut atak tedavisi i in kullan lacak olan basit analjezikler ayda 15 tabletten fazla, NSA ve ergotamin t revleri ayda 10 tabletten fazla, triptanlar ise ayda 9010 tabletten fazla al nmamal d r. Atak tedavisinde kullan lan ila lar 1. Basit ve Kombine analjezikler, Non-steroidal anti-inflamatuvar ila lar 2.
5 Migrene zg ila lar (Triptanlar, Ergot t revleri) 3. Anti-emetikler 4. Opioidler 5. N roleptikler 6. Di erleri 1. Basit ve Kombine analjezikler ve Non-steroidal anti-inflamatuvar ila lar [NSA ] Basit, kombine analjezikler ve NSA hafif0orta iddette ki migren ataklar nda etkindirler. >iddetli ataklardaki etkinlikleri s n rl d r. Orta ve iddetli ataklarda etkisiz olduklar nda, spesifik migren ila lar na (triptanlar ve ergotaminler) ge ilmelidir. lk olarak basit analjezikler, daha sonra NSA ve kombine preparatlar tercih edilirler.
6 Asetaminofen tek ba na etkili de ildir. S kl kla tek ba lar na ya da kafein veya anti0emetik bir ila la kombine ekilde verilirler. Uygun durumlarda spesifik migren ila lar ile birlikte kullan labilirler. Etkinliklerinin k s tl olu u nedeni ile s k kullan mlar nda ila a r kullan m na dikkat edilmelidir. Basit ve kombine analjezikler ve NSA n nerilen doz, yan etki ve kontrendikasyonlar Tablo 1 de verilmi tir. 2. Migrene zg ila lar (Triptanlar, Ergotamin ve t revleri) a. Triptan (Selektif 5HT1B/1D agonistleri): Spesifik selektif 5HT1B/1D agonistleridir.
7 Orta ve a r iddetteki migren ataklar nda kullan l rlar. 13 G n m zde bir ok farkl triptan bulunmaktad r. Triptanlar n, klinik etkinliklerindeki farkl l klar farmakokinetik zelliklerinden kaynaklanmaktad r. Ataklar n ve hastan n di er zelliklerine g re triptan ve uygulama yolu se ilir. Belirli bir triptan formundan yan t al nmazsa di erleri denenebilir. Triptanlar, y ksek koroner arter hastal riski olanlarda kullan lmamal d r. Triptanlar n doz, yan etkileri ve kontrendikasyonlar Tablo 2 de verilmi tir.
8 B. Ergotamin ve t revleri (Ergotamin tartarat ve Dihidroergotamin) Ergotamin ve t revlerinin selektif olmayan 50HT, alfa adrenerjik ve dopaminerjik aktiviteleri vard r. Yan etkileri fazlad r ve non0spesifik olarak ba land klar resept rlere ba l d r. Orta ve a r iddetteki migren ataklar nda etkinlikleri hafif veya orta derecededir. Ergotamin tartarat n farkl ila kombinasyonlar (kafein ve asetaminofen) ve formlar vard r. Dihidroergotamin (DHE) IV, IM ve nasal formlar lkemizde bulunmamaktad r.
9 Ergotamin ve t revlerinin doz, yan etki ve kontrendikasyonlar Tablo 3 de verilmi tir. 3. Anti-emetik ila lar Bulant veya kusman n migren ata na e lik etti i durumlarda kullan l rlar. Atak tedavisi i in kullan lan ilac n etkinli ini artt r rlar. Domperidon ocuklara ve gebelere verilebilir (Tablo 4). 4. N roleptikler Klorpromazin ve proklorperazin gibi n roleptikler akut migren tedavisinde hem bulant hem de a r zerine etkinlikleri nedeniyle tek ba lar na veya kombine olarak kullan labilirler.
10 Tablo 5 de doz, yan etki ve kontrendikasyonlar g sterilmi tir. 5. Opioidler Rutin migren tedavisinde yeri yoktur. Tedavideki etkinli i minimaldir ve kontrollu al malar bulunmamaktad r. En nemli endikasyonlar , iskemik kalp hastal ve triptanlar n veya ergotamin t revlerinin kullan m n n kontrendike oldu u durumlard r. Spesifik ila lara cevap vermeyen durumlarda nadiren kullan l r Ba ml l k olu turma potansiyeli y ksektir (Tablo 6). 14 B. Profilaktik tedavi Ama Ataklar nlemek, atak s kl n , iddetini ve s resini azaltmak Akut atak tedavilerini en aza indirmek z rl l k yaratan durumun ortadan kalkmas ile ya am kalitesini y kseltmek Hastan n en az yan etkiye maruz kalmas n sa lamakt r.